Halol aksiyada tozalash (purification) qanday hisoblanadi

Aksiya halol skriningdan o'tdi — demak u butunlay toza, deb o'ylash tabiiy. Lekin amalda deyarli har bir kompaniya pulining bir qismini bankda saqlaydi va undan foiz oladi. Bu daromad kichik bo'lsa ham, riba.

AAOIFI standarti bunday kompaniyaga sarmoya kiritishga ruxsat beradi — agar nohalal daromad umumiy daromadning 5% idan oshmasa. Lekin bitta shart bilan: shu nohalal qismdan sizga tegishli ulushni chiqarib, xayriyaga berasiz. Buni tozalash (arabcha tathir, inglizcha purification) deyiladi.

Formula

Hisob ikki qadamdan iborat:

1. Tozalash ulushi = kompaniyaning foizli (nohalal) daromadi ÷ umumiy yillik daromadi
2. Sadaqa summasi = siz olgan dividend × tozalash ulushi

Birinchi qadamni o'zingiz hisoblashingiz shart emas — har bir aksiya sahifasida bu ulush tayyor turadi ("Nohalal daromad / umumiy daromad" qatori), qaysi hisobotdan olingani bilan birga.

Misol

Faraz qilaylik, sizda "A" kompaniyasining aksiyalari bor:

• kompaniyaning yillik daromadi — $10 mlrd;
• shundan bankdagi pulidan olingan foiz — $150 mln;
• demak tozalash ulushi: 150 ÷ 10 000 = 1,5%.

Yil davomida siz bu aksiyadan $400 dividend oldingiz. Sadaqa summasi:

$400 × 1,5% = $6

Qolgan $394 — sizniki.

Ulush har chorakda yangilanadi: kompaniya yangi hisobot berganda foiz daromadi ham, umumiy daromad ham o'zgaradi. Dividend kelgan paytdagi ulushni ishlating.

Dividend bermaydigan aksiyalar-chi?

Ko'p o'sish kompaniyalari (ayniqsa texnologiya sohasida) umuman dividend to'lamaydi. Bunday holatda nima qilish kerakligi bo'yicha ulamolar orasida ixtilof bor:

• bir qism ulamolar tozalash faqat olingan dividendga tegishli, deydi;
• boshqalari aksiyani sotganda olingan foydadan ham shu ulushni chiqarishni tavsiya qiladi — chunki aksiya narxi kompaniyaning barcha daromadini, jumladan foizni ham aks ettiradi.

Ehtiyotkor yo'l — ikkinchisi. Qaysi birini tanlash bo'yicha o'z olimingizdan so'rang.

Muhim eslatmalar

• Tozalash — zakot emas. Bu pul sizniki emas edi, shuning uchun uni zakot hisobiga qo'shib bo'lmaydi va undan savob kutilmaydi — u shunchaki egasiga, ya'ni muhtojlarga qaytariladi.
• Ulush 5% dan oshsa — bu tozalash bilan hal bo'lmaydi. Bunday aksiya skriningdan o'tmaydi va halol ro'yxatda bo'lmaydi.
• Hisobot eskirgan bo'lsa, aksiya "aniqlanmagan" bo'ladi — ulushni ishonchli hisoblab bo'lmaydi. Batafsil: Nega aksiyaning halol statusi o'zgaradi?

Qayerdan boshlash kerak

1. Halol aksiyalar ro'yxatidan portfelingizdagi kompaniyani oching.
2. "Nohalal daromad / umumiy daromad" qatoridagi foizni yozib oling.
3. Yil davomida olgan dividendingizni shu foizga ko'paytiring.
4. Natijani xayriyaga bering — yaxshisi, dividend kelgan zahoti, keyinga qoldirmasdan.

Skrining qanday ishlashi haqida to'liq: metodologiya.

Bu maqola ma'lumot uchun va fatvo emas. Yakuniy diniy qaror uchun o'z olimingizga murojaat qiling. Investitsiya tavsiyasi ham emas.